Rayiç Değer

Rayiç değer, bir malın veya hizmetin, değerleme günündeki normal piyasa koşullarında alım-satım bedelidir. Hukuk ve muhasebe dilinde “Piyasa Değeri” olarak da adlandırılır. Konkordato ve iflas hukukunda rayiç değer kavramı hayati önem taşır; çünkü şirketlerin bilançolarındaki “Kayıtlı Değer” (Defter Değeri) genellikle gerçeği yansıtmaz. Yıllar önce alınmış bir fabrika binası defterde düşük görünse de, bugünkü rayiç değeri borçların tamamını kapatmaya yetebilir.

Konkordato başvurusunda bulunacak bir şirketin “Borca Batık” olup olmadığının tespiti, varlıkların defter değerine göre değil, rayiç değerine göre yapılır. Mahkeme, bilirkişiler aracılığıyla şirketin tüm varlıklarının (gayrimenkul, makine, stok, marka vb.) güncel rayiç değerlerini tespit ettirir. Eğer rayiç değerlere göre şirketin varlıkları borçlarını karşılıyorsa, şirket teknik olarak iflas etmiş sayılmaz ve farklı hukuki yollar önerilebilir.

Ayrıca, iflas veya konkordato tasfiyesi sırasında malların satışa çıkarılacağı “Muhammen Bedel” (Tahmini Bedel) de rayiç değer üzerinden belirlenir. İcra ihalelerinde malın ucuza gitmemesi ve alacaklıların zarar etmemesi için, rayiç değer tespiti sürecin en kritik teknik aşamasıdır.