İmtiyazlı Alacak

İmtiyazlı alacak, kanun koyucunun sosyal ve kamu yararı gerekçeleriyle diğer alacaklara göre daha üstün tuttuğu ve tahsilat sırasında öncelik tanıdığı alacak türüdür. İcra ve İflas Kanunu’nun 206. maddesinde düzenlenen sıra cetvelinde ilk sıralarda yer alan bu alacaklar, borçlunun mal varlığı satıldığında (rehinli alacaklar ödendikten sonra) diğer alacaklılardan önce ödenir. İmtiyaz, alacaklının şahsına değil, alacağın niteliğine verilmiş bir haktır.

En bilinen imtiyazlı alacaklar; işçilerin iflas veya konkordato ilanından önceki bir yıl içinde işleyen kıdem ve ihbar tazminatları ile ücret alacaklarıdır. Ayrıca nafaka alacakları ve devletin vergi, SGK primi gibi amme alacakları da (farklı kanunlara tabi olmakla birlikte) geniş anlamda imtiyazlı ve öncelikli kabul edilir. Bu alacakların en önemli özelliği, konkordato sürecinde “tenzilat” (indirim) yapılamamasıdır.

Konkordato hukuku açısından imtiyazlı alacakların statüsü çok belirleyicidir. Mahkemenin bir konkordato projesini tasdik edebilmesi için, imtiyazlı alacaklıların (özellikle işçi alacaklarının) tam olarak ödenmesi veya alacaklıların bundan açıkça vazgeçmesi şarttır. İmtiyazlı alacaklılar, adi alacaklılar gibi projeyi oylamazlar; çünkü onların alacakları garanti altına alınmak zorundadır. Bu nedenle, borçlu şirket konkordato projesini hazırlarken, imtiyazlı alacaklar için nakit akışında mutlaka tam karşılık ayırmak zorundadır.